Zakłady Ceramiczne „Bolesławiec”, Ceramika Artystyczna

Choć dzieje ceramiki w Bolesławcu sięgają XIV w., to jej masowa produkcja rozwinęła się po zniesieniu w 1762 r. ograniczeń cechowych. Miejscowe warsztaty wykorzystywały okoliczne złoża glinki żaroodpornej, wypalającej się w temperaturze 12.800 C°, dającej nieprzeciekliwą i bardzo trwałą skorupę ceramiczną.
W XIX w. działało tu 15 dużych garncarni, a ich produkty trafiały do całej Europy. Charakteryzowały się szczególną techniką zdobienia, tzw. stempelkową, polegającą na ręcznym nakładaniu na naczynia określonych zdobień, za pomocą specjalnych stempli. Po wypaleniu uzyskiwano granatowe, zielone i brązowo-żółte wzory, w postaci kropek, wiatraczków i najbardziej powszechnych „pawich oczek”. W 1897 r. w Bolesławcu otwarto Ceramiczną Szkołę Zawodową. Do najważniejszych należały przedsiębiorstwa: „Hugo Reinhold & Co.”; „Julius Paul & Sohn” oraz Carla Wernera. Ich produkty były wielokrotnie nagradzane. Rozwijały się tu także zakłady ceramiki budowlanej. 
W 1945 r. większość zakładów została zniszczona. W 1946 r., dzięki prof. Tadeuszowi Szafranowi, uruchomiono dawne zakłady Reinholda i Paula. Na bazie tego ostatniego w 1950 r. powstał państwowy zakład, znany dziś jako Spółdzielnia Rękodzieła Artystycznego „Ceramika Artystyczna”. Obecnie wytwarza się tu 900 form naczyń ceramicznych i 5000 wzorów dekoracji, według tradycyjnych form. Eksportowanych jest aż 90% wyrobów do 25 krajów świata. Produkty zdobywają nagrody i wyróżnienia na wystawach i targach (Paryż, Berlin, Amsterdam, Nowy Jork, Tokio itd.). Jednym z największych w kraju są zaś Zakłady Ceramiczne „Bolesławiec”, powstałe w 1980 r. z połączenia kilku firm. Wytwarzają ceramikę stołową, ręcznie formowaną i zdobioną dawną techniką stempelkową. Produkują też garnki i beczki oraz kamionkę kanalizacyjną. Ich wyroby zdobywają szereg nagród. Zakład od wielu lat wspiera coroczne Międzynarodowe Plenery Ceramiczno-Rzeźbiarskie organizowane w Bolesławcu od 1963 r.

Oba zakłady można zwiedzać w grupach zorganizowanych, które należy wcześniej umówić, oba posiadają sklepy firmowe w kilku miastach, również sklepy internetowe. Pokazy produkcji ceramicznej odbywają się co roku w połowie sierpnia, w ramach Bolesławieckiego Święta Ceramiki.

Opracował: Ivo Łaborewicz

Literatura:

Bolesławiec. Zarys monografii miasta, pod red. Tadeusza Buhaja i Krystyna Matwijowskiego, Wrocław – Bolesławiec 2001;
Made in Bolesławiec – Użyteczność i sztuka w kamionce zaklęte, Katowice 2004;
Od rzemiosła do sztuki - bolesławiecka ceramika z wytwórni Reinholda, Bolesławiec – Jelenia Góra 2008;
Mariusz Olczak. Janusz Moniatowicz, Bolesławiec. Przewodnik historyczny, Jelenia Góra - Bolesławiec 2000;
750 lat Bolesławca, dzieje miasta i jego historyczne związki ze Śląskiem, Łużycami i Czechami, Bolesławiec 2001;
Katarzyna Żak, Janusz Moniatowicz, Bolesławiec – miasto ceramiki, Jelenia Góra 2004;

Linki:

www.ceramicboleslawiec.com.pl
www.polish-stoneware.eu
www.ceramicboleslawiec.eu
www.ceramika-artystyczna.pl
www.swietoceramiki.boleslawiec.pl/

Galeria

Na mapie

Panorama 3d